1. Skip to Menu
  2. Skip to Content
  3. Skip to Footer>

U 490 typ XIV

Moderatorzy: Jatzoo, Brodołak

Posty: 4 • Strona 1 z 1

U 490 typ XIV

Postprzez Brodołak » 21.05.06, 14:48

U 490 Typ XIV - historia poprawiona

Stocznia: Deutsche Werke AG, Kiel-Gaarden
Nr stoczniowy: 559
Zamówienie: 17.07.1941
Położenie stępki: 21.02.1942
Wodowanie: 24.12.1942
Wcielenie do służby: 27.03.1943
Nr pocztowy: M 51 045

Przebieg służby:
27.03.1944 - 31.03.1944 - 4 Flotylla U-bootów, Stettin (szkolenie załogi)
01.04.1944 - 12.06.1944 - 12 Flotylla U-bootów, Bordeaux (bojowy okręt zaopatrzeniowy)
12.06.1944 - Zatopiony przez własną załogę.

Dowódcy:
27.03.1943 - 12.06.1944 - OL Wilhelm Gerlach

Odbyte patrole: 1

Zatopione/uszkodzone statki handlowe: 0/0

Zatopione/uszkodzone okręty wojenne: 0/0

Okres służby U 490 przed rozpoczęcie służby frontowej:
28.03. – 29.03.1943 – Kiel – indywidualne szkolenie załogi.
30.03. – 14.04.1943 – Kiel – próby morskie okrętu w ramach miejscowego oddziału UAK.
15.04. – 19.04.1943 – Swinemünde – szkolenie w obsłudze broni przeciwlotniczej w ramach miejscowej Szkoły Obrony Przeciwlotniczej.
20.04. – 26.04.1943 – Danzig – próby maszyn i urządzeń pomocniczych w ramach miejscowego oddziału UAG.
27.04. – 07.05.1943 – Hela – szkolenie w morzu w ramach miejscowego oddziału Agru-Front.
07.05.1943 – Hela – podczas postoju w bazie (większość załogi przebywała na brzegu), w trakcie ładowania baterii akumulatorów na skutek błędu popełnionego przez pełniącego obowiązki dowódcy wachty, zastępcy głównego mechanika Lt.(Ing) Reinmöllera, który nakazał zamknąć wentylację dziobowej baterii akumulatorów o godzinie 22:00 doszło do eksplozji wydzielających się podczas ładowania akumulatorów oparów gazu, która uszkodziła cały przedział baterii oraz znajdujące się w nim akumulatory.
09.05. – 22.06.1943 – Kiel – pobyt w stoczni Deutsche Werke w celu naprawy odniesionych uszkodzeń.
23.06. – 24.06.1943 – Kiel – demagnetyzacja okrętu i próbne rejsy.
25.06. – 26.06.1943 – Ronne/Bornholm – próby hydrofonów w ramach miejscowego oddziału UAG-Schall.
27.06. – 14.07.1943 – Hela – c. d. szkolenia w morzu w ramach miejscowego oddziału Agru-Front.
15.07. – 19.07.1943 – Pillau – indywidualne szkolenie obejmujące swoim zakresem m.in. ataki jednostek nawodnych z wykorzystaniem bomb głębinowych.
20.07. – 15.07.1943 – Gotenhafen – ćwiczenia taktyczne w ramach 27 Flotylli U-bootów.
23.07.1943 – AO 8546 – ćwiczenia w zaopatrywaniu w morzu z udziałem U 850 i U 974, przerywane symulowanymi atakami wrogiego samolotu, którego za każdym razem odgrywał wodnosamolot Ardo Ar 196. W ramach jednego z „ataków” mającego miejsce w kwadracie AO 8449 o godzinie 16:30 przeprowadzono alarmowe zanurzenie, pozostając następnie pod wodą do 16:55. Wkrótce potem doszło do wypadku, który według zapisu w KTB miał następujący przebieg:
Właz na pomost gotowy do otwarcia, wyrównanie ciśnienia, okręt wynurzony. (…), właz na pomost otwarty. Ciśnienie? ciśnienie wyrównane. Właz na pomost otwarty. Dziób i rufa lezą równo na powierzchni. Oficer wachtowy na pomost. Gwałtownie zwiększenie kontu nachylenia, okręt tonie rufą. Oficer wachtowy zrzucony z drabinki przez strumień wody dostającej się do wnętrza przez otwarty właz na pomost. Dowódca wspiął się po drabince i zamknął właz, nakazując wkrótce potem szasować balast. Okręt szybko opada, z przegłębieniem 30 stopni na rufę. Na 20 metrach odmówiły posłuszeństwa telegraf maszynowy, silniki sterów głębokości i kierunku. Częściowa utrata oświetlenia. Zgodnie z odczytem głębokościomierza w centrali okręt osiadł na miękkim gliniastym podłożu z przegłębieniem 30 stopni na rufę.”.
Sytuacja w jakiej znalazł się okręt była niebezpieczna zarówno dla niego jak i jego załogi a to ze względu na fakt, że do przedziału silników diesla dostało się ca. 35 m3 wody morskiej. Główny mechanik chcąc opanować sytuację nakazał zamknąć w części rufowej wszystkie grodzie. Po pierwszym szoku spowodowanym tym wypadkiem przystąpiono do działania, w pierwszej kolejności główny mechanik nakazał wypompować znajdującą się w przedziale silników diesla wodę. Tą samą czynność następnie próbowano wykonać w przedziale silników elektrycznych ale z powodu różnicy wysokości zakończyła się ona niepowodzeniem. Po wypompowaniu 35 - 40 ton wody, Gerlach zarządził szasowanie zbiorników balastowych nr 3 i 4, pomimo jednak którego okręt wciąż tkwił na dnie. Dopiero po wyszasowaniu o 17:45 zbiorników od 1 do 4 U 490 oderwał się od dna rozpoczynając szybką wędrówkę na powierzchnię. Po wynurzeniu mający uszkodzone silniki elektryczne, zacięte stery głębokości oraz niesprawne nadajniki okręt o 18:00 rozpoczął powolny marsz w stronę bazy w Gotenhafen. O 21:05 do uszkodzonego U 490 zbliżył się U 845, z którego to nadajnika Wilhelm Gerlach nadał do dowództwa depesze o następującej treści:
U 490 wynurzył się po poważnym wypadku podczas zanurzania, silniki elektryczne, radia niesprawne, manewrowanie ograniczone, niezdolny do zanurzenia, kieruję się do Gotenhafen – U 490 Gerlach. U 845 pozostaje w pobliżu”.
26.07. – 28.07.1943 – Danzig – pobyt w stoczni Danziger Werft w celu montażu nowej przetwornicy.
29.07. – 10.02.1944 – Kiel – remont okrętu w stoczni Deutsche Werke, w trakcie którego dokonano przebudowy bryły pomostu do wersji IV.
14.02. – 19.02.1944 – Swinemünde – szkolenie w obsłudze broni przeciwlotniczej w ramach miejscowej Szkoły Obrony Przeciwlotniczej.
20.02.1944 – Danzig – eksperymentalne próby przekazywania pod wodą paliwa realizowane wraz ze szkolnym okrętem UD 4.
21.02. – 23.02.1944 – Danzig – próby sprawności chrap w ramach miejscowego oddziału UAK.
24.02. – 28.02.1944 – Hela – c. d. szkolenia w morzu w ramach miejscowego oddziału Agru-Front.
02.03. – 10.03.1944 – Memel – wprowadzenie do ćwiczeń z zakresu taktyki.
08.03.1944 – ćwiczenia w zaopatrywaniu jednostek w morzu z udziałem U 370 i U 1165.
09.03.1944 – ćwiczenia w zaopatrywaniu jednostek w morzu z udziałem U 397.
11.03. – 21.03.1944 – Gotenhafen – ćwiczenia taktyczne w ramach 25 Flotylli U-bootów.
13.03.1944 – ćwiczenia w zaopatrywaniu jednostek w morzu z udziałem U 1000.
15.03.1944 – nocne ćwiczenia w zaopatrywaniu jednostek w morzu z udziałem U 999.
17.03.1944 – ćwiczenia w zaopatrywaniu jednostek w morzu z udziałem U 243.
18.03.1944 – nocne ćwiczenia w zaopatrywaniu jednostek w morzu z udziałem U 293.
19.03.1944 – nocne ćwiczenia w zaopatrywaniu jednostek w morzu z udziałem U 804.
24.03. – 25.03.1944 – Sonderburg – próby hydrofonów.
26.03. – 24.04.1944 – Kiel – przegląd okrętu oraz prace konserwacyjne realizowany przez stocznię Deutsche Werke.
25.04. – 29.04.1944 – Kiel – szkolenie w obsłudze broni przeciwlotniczej.
29.04. – 01.05.1944 – Kiel-Wik – przygotowanie okrętu do wyjścia na pierwszy rejs zaopatrzeniowy.
02.05.1944 – w związku z wykrytym wyciekiem paliwa po stronie sterburty pomiędzy 13:00 a 21:00 okręt przebywa w doku.
29.04.1944 – 03.05.1944 – Kiel – kurs doszkalający dla kadry oficerskiej.
03.05.1944 – Kiel – odciążenie okrętu.

Patrol 1 (04.05.1944 - 12.06.1944)
04.05. U 490 pod dowództwem Wilhelma Gerlacha wraz z U 675 (Sammler) o godzinie 08:00 opuścił bazę w Kiel, by zgodnie z otrzymanym rozkazem zaopatrywać w kwadracie „CD” w paliwo, torpedy i prowiant operujące na Oceanie Indyjskim U-booty. O 11:00 na rucie 01 obie jednostki spotkały się z mającym ich eskortować trałowcem M 515, w towarzystwie którego rozpoczęły następnie marsz w stronę Dużego Bełtu. Prawie pięć godzin później o 14:45 po wejściu na rutę 15 trałowiec zawrócił do bazy zaś oba U-booty już samotnie kontynuowały dalej marsz kierując się do bazy w Kristiansand, gdzie następnie uzupełnić miały swoje zapasy. Na docelowe miejsce przybyto 6 maja(godzina 09:20), które po uzupełnieniu zapasów opuszczono prawdopodobnie jeszcze tego samego dnia. Na wysokości Wysp Owczych okręt zmienił swój kurs na zachodni rozpoczynając marsz na chrapach. Osiemnastego maja znajdujący się północny – zachód od Wysp Owczych wciąż nie wykryty przez wroga okręt Gerlacha rozpoczął marsz kursem południowy – zachód przemierzając obszar tzw. „ogrodu różnego”. Także i tym razem okręt nie został wykryty przez wroga notując jedynie pojedynczy kontakt zamontowanym na topie chrap detektorem. Dwudziestego czwartego maja (pozycja 60˚00N, 20˚00W) U 490 nadał do dowództwa meldunek pogodowy, który nie został jednak przez nie odebrany. Chcąc zachować ciszę radiową Wilhelm Gerlach zaniechał nadawania kolejnych meldunków, kontynuując swoim okrętem dalszy marsz w zanurzeniu w stronę nakazanej pozycji (o ile na to pozwalały warunki płynięto na chrapach, starając się odbierać wiadomości radiowe – co jednak było mocno utrudnione). Szóstego czerwca na okręcie odebrano wiadomość o alianckiej inwazji na atlantyckim wybrzeżu Francji. Cztery dni później 10 czerwca podczas marszu na chrapach w pobliżu okrętu znienacka nastąpiła detonacja, która na szczęście nie spowodowała żadnych szkód. Około 05:00 Wilhelm Gerlach nadał do BdU meldunek pozycyjny wraz z informacją o pojedynczej detonacji bomby zrzuconej przez nieprzyjacielski samolot pokładowy. Na nieszczęście dla niego i jego okrętu transmisja ta została namierzona przez odbiornik Huff-Duff, przebywającej w pobliżu amerykańskiej Grupy Wsparcia TF 22.5 z lotniskowcem eskortowym USS Croatan[1] w składzie. Dowódca w/w grupy (składającej się oprócz w/w lotniskowca z sześciu niszczycieli eskortowych: USS Barber, USS Swasey, USS Snowden, USS Frost, USS Huse, USS Inch) John P.W. Vest, nakazał wyznaczyć nowy kurs dla zespołu, mający doprowadzić do przechwycenia namierzonego celu. Sześć godzin później jeden z w/w niszczycieli – USS Frost [2] jako pierwszy z polujących okrętów uzyskał kontakt sonarowy z idącym w zanurzeniu okrętem Gerlacha. Przebywający na pokładzie w/w niszczyciela dowódca osłony lotniskowca Frank D. Giambattista, rozkazał dowódcy okrętu zaatakowanie U-boota pociskami jeża i bombami głębinowymi. Chwilę później U 490 został zaatakowany przez kolejny niszczyciel – USS Huse [3]. Zrzucone przez obie jednostki bomby detonowały w odległości 500 – 800 metrów od burt U 490. Zaskoczony atakiem Wilhelm Gerlach (zaskoczenie wynikało z wcześniejszego braku kontaktu akustycznego ze zbliżającym się wrogiem), rozkazał zejść głębokość 240 metrów [4], aby tam następnie przeczekać atak. W międzyczasie do dwóch niszczycieli dołączył trzeci USS Inch [5]. Okręty te przez piętnaście godzin tropiły U 490, który w międzyczasie zszedł na głębokość 300 metrów, przeprowadzając dwadzieścia pięć ataków bombami głębinowymi (łącznie zrzucono 189 bomb) oraz pociskami jeża. Detonacje bomb nie wyrządziły szkód na głęboko zanurzonym okręcie natomiast mocno nastraszyły niedoświadczoną część załogi okrętu (w trakcie tych ataków na polecenie dowódcy lekarz okrętowy Dr. Stubbendorf zabił 24 świnki gwinejskie zabrane przez niego na pokład okrętu w celu przeprowadzenia badań medycznych – polecenie to wynikało z obawy dowódcy U 490, że wystraszone świnki swoim piskiem mogą zdradzać pozycję okrętu). Frank D. Giambattista chcąc zachęcić trudnego przeciwnika do wynurzenia lub przynajmniej do wyjścia na mniejszą głębokość, rozkazał niszczycielom USS Inch i USS Frost zamarkować przerwanie ataku i oddalić się na północ. Trzeci niszczyciel USS Snowden [6], który w międzyczasie zluzował USS Huse odpłynął na południe. Pułapka zadziałała i o godzinie 00:30 dnia 12.06. (kwadrat marynarki CD 2315)U 490 wynurzył się. Zaraz potem jednak został oświetlony flarami i ostrzelany przez niszczyciele. Wilhelm Gerlach widząc, że to koniec jego okrętu wysłał otwartym tekstem po angielsku sygnał "S.O.S., zabierzcie moja załogę", po czym wydał rozkaz opuszczenia i zatopienia okrętu. Mimo odebrania sygnału z U 490, niszczyciele nie przerwały ognia dopóki U-boot nie zatonął. Cała załoga okrętu łącznie z Wilhelmem Gerlachem została wyłowiona z wody przez niszczyciele [7].


Członkowie załogi U-490 wzięci do niewoli 12.06.1944 (W kolejności alfabetycznej):
1.) Barghahn Friedrich (MtrOGfr)
2.) Barysch Karl (OMasch)
3.) Bielert Karl-Heinz (MaschMt)
4.) Breininger Hans (MaschMt)
5.) Bunzel Kurt (OStrm)
6.) Büscher Arnold (MaschOGfr)
7.) Casper Gerhard (OStrm)
8.) Cassel Magnus (OMaschMt)
9.) Cornelsen Siegfried (Storekeeper)
10.) Doemagen Wilhelm (FkOGfr)
11.) Drost Helmut (MaschGfr)
12.) Enskat ? (OMasch)
13.) Gehrke Erich (MaschMt)
14.) Gerlach Wilhelm (OLt.z.S)
15.) Himmer Artur (OFkMt)
16.) Hoffmann Karl (OBtsMt)
17.) Hohenems Oskar (MtrOGfr)
18.) Holderbaum Gunther (Mtr)
19.) Hugo Carl-Heinz (MaschMt)
20.) Klasen Herbert (MaschOGfr)
21.) Kreiser Oskar (MtrOGfr)
22.) Kümmet Christian (MtrOGfr)
23.) Lehmann Gunther (Storekeeper)
24.) Lindemann ? (FkOGfr)
25.) Magnitz Walter (BtsMt)
26.) Maschke Erwin (OMasch)
27.) Paga Heinz (MaschGfr)
28.) Paschek Alfred (MaschOGfr)
29.) Paul Alwin (OBtsm)
30.) Pelka Reinhold (OMaschMt)
31.) Quinten Albert (MaschMt)
32.) Reckschwardt Wolfgang (MaschOGfr)
33.) Reichstetter Ewald (Lt.z.S, II WO)
34.) Reinke Heinz (MtrOGfr)
35.) Reinmöller Artur (Lt.ing)
36.) Rotter-Woletz Ewald (OLt.L1.ing)
37.) Ruhnow Artur (MaschOGfr)
38.) Runge Franz (FkMt)
39.) Schmitz Heinz (MaschOGfr)
40.) Schopf Ludwig (MtrOGfr)
41.) Schottstedt Fritz (MaschGfr)
42.) Schüch Hans (MechGfr)
43.) Schulze Karl (OLt.z.S, I WO)
44.) Schüschke Richard (MaschOGfr)
45.) Skrabal Heinz (MaschMt)
46.) Spendel Alfons (MtrOGfr)
47.) Steuer Franz (OBtsMt)
48.) Stubbendorff Herbert (Dr)
49.) Terwort Bernhard (MtrOGfr)
50.) Tessmer Hermann (MtrGfr)
51.) Trippacher Josef (MaschOGfr)
52.) Tropper Otmar (SanOGfr)
53.) Unger Walter (MaschOGfr)
54.) Volle Helmut (MaschOGfr)
55.) Voss Herbert (MaschOGfr)
56.) Vukowitsch Franz (MtrOGfr)
57.) Weiss Herbert (MtrOGfr)
58.) Wingert Heinrich (MtrOGfr)
59.) Wischnewski Walter (MtrOGfr)
60.) Witt Alexander (MtrOGfr)

Przypisy:
[1] Grupa lotniskowca USS Croatan wypłynęła 03.06. z bazy w Norfolk, w celu przechwycenia U 490.
[2] CO John H. McWhorter
[3] CO James H. Batcheller Jr.
[4] U-490 posiadał wzmocnioną konstrukcję kadłuba sztywnego.
[5] CO Dawid A. Tufts
[6] CO A. Jackson Jr.
[7] Według raportu oficera, który przesłuchiwał jeńców, ci w zamian za nie wydawanie Brytyjczykom podpisali zobowiązanie, że odpowiedzą na każde pytanie "w granicach zakreślonych przez honor". Wśród odpowiedzi, były m.in. informacje o próbach z podwodnym tankowaniem U-bootów jakie były przeprowadzona na Bałtyku, podczas szkolenia załogi.

Bibliografia:
http://uboat.net
http://www.ubootwaffe.net
http://uboatarchive.net/
http://www.wlb-stuttgart.de/seekrieg/chronik.htm
http://www.u-boot-archiv.de/
http://www.u-historia.com/
Blair Clay - Hitlera Wojna U-bootów tom I i II
Busch Rainer/Röll Hans-Joachim: Der U-Boot-Krieg: Die U-boot-Kommandanten tom 1
Busch Rainer/Röll Hans-Joachim: Der U-Boot-Krieg: Der U-Boot-Bau auf Deutschen Werften von 1935 bis 1945 tom 2
Busch Rainer/Röll Hans-Joachim: Der U-Boot-Krieg: Deutsche U-Boot-Erfolge von September 1939 bis Mai 1945 tom 3
Busch Rainer/Röll Hans-Joachim: Der U-Boot-Krieg: Deutsche U-Boot-Verluste von September 1939 bis Mai 1945 tom 4
Busch Rainer/Röll Hans-Joachim: Der U-Boot-Krieg: Die Ritterkreuzträger der U-Boot-Waffe von 1939 bis Mai 1945 tom 5
Ritschel Herbert - Kurzfassung Kriegstagebücher Deutscher U-boote 1939 - 1945 Band 9 KTB U 436 - U 500
Rohwer Jürgen: Axis Submarine Successes 1939 - 1945
Trojca Waldemar - U-bootwaffe 1939-1945 cz. 1, 2, 3
Urbanke Axel: Suppliers of the Grey Wolves. The Story of the German Submarine Tankers 1941-43
Wynn Kenneth U-Boot-Operationen im Zweiten Weltkrieg Einsatzgeschichte U1-U510 tom 1

Godło U-490 ze strony http://www.uboatnet.de
Nie masz wystarczających uprawnień, aby zobaczyć pliki załączone do tego postu.
Brodołak
Admiral
Admiral
Moderator Team
 
Tonaż: 1.769.000 BRT

Dołączył(a): 04.01.06, 13:36
Lokalizacja: Piastów

Re: U 490 typ XIV

Postprzez Brodołak » 27.03.15, 07:43

Witam
Zapraszam do zapoznania się z poprawioną i rozszerzoną historią operacyjną U 490
Pozdrawiam Brodołak
Brodołak
Admiral
Admiral
Moderator Team
 
Tonaż: 1.769.000 BRT

Dołączył(a): 04.01.06, 13:36
Lokalizacja: Piastów

Re: U 490 typ XIV

Postprzez ted » 27.03.15, 08:38

Chodziło ci o obszar "ogrodu różanego"? Warto tu dodać, że tak Niemcy nazywali obszar postawionego tam rozległego alianckiego pola minowego.
ted
Oberleutnant zur See
 
Tonaż: 275.000 BRT

Dołączył(a): 06.10.13, 20:35

Re: U 490 typ XIV

Postprzez Brodołak » 27.03.15, 10:24

Zgadza się, w tekst wdarł mi się mały chochlik
Brodołak
Admiral
Admiral
Moderator Team
 
Tonaż: 1.769.000 BRT

Dołączył(a): 04.01.06, 13:36
Lokalizacja: Piastów


Posty: 4 • Strona 1 z 1

Powrót do Typ XIV



Kto przegląda forum

Użytkownicy przeglądający ten dział: Brak zidentyfikowanych użytkowników i 0 gości